NASA, Hubble Uzay Teleskobu tarafından görüntülenen ve gülümseyen bir insan yüzünü andıran galaksi kümesinin fotoğrafını paylaştı. SDSS J1038+4849 adı verilen bu yapıdaki ilginç görüntünün arkasında ise Albert Einstein‘ın genel görelilik teorisibulunuyor.
Uzayda gülümseyen yüz nasıl oluştu?
NASA ve Avrupa Uzay Ajansı (ESA) tarafından kullanılan Hubble Uzay Teleskobu, evrenin derinliklerini gözlemlerken sıra dışı görüntüler kaydetmeye devam ediyor. Her ne kadar bu görüntü yeni olmasa da NASA’nın yaptığı yeni paylaşım merak uyandırmaya yetti. Esasında gülümseyen bir insan yüzünü andıran görsel SDSS J1038+4849 galaksi kümesini gösteriyor.
Görüntünün merkezindeki iki parlak turuncu galaksi, yüzün gözlerini oluştururken ortadaki beyazımsı yapı burun izlenimi veriyor. Alt kısımda görülen kavisli ışık izleri ise gülümseyen bir ağzı andırıyor. Ancak bu şekiller, galaksilerin bilinçli bir biçimde bir araya gelmesinden kaynaklanmıyor. Görüntünün ortaya çıkmasını sağlayan temel etken ise kütleçekimsel merceklenme olarak bilinen fiziksel bir olay.
Einstein’ın görelilik teorisiyle açıklanıyor
Galaksi kümeleri, evrendeki en büyük ve en kütleli yapılar arasında yer alıyor. Sahip oldukları yoğun kütle, çevrelerindeki uzay-zamanı bükerek arkalarında bulunan cisimlerden gelen ışığın yönünü değiştirebiliyor. Bu etki, ışığın büyütülmesine, bozulmasına ve kavisli şekillerde görülmesine yol açabiliyor.
Kütleçekimsel merceklenme olarak adlandırılan bu olay, Albert Einstein‘ın genel görelilik teorisiyle açıklanıyor. SDSS J1038+4849 görüntüsündeki gülümsemeyi andıran yaylar da bu etkinin bir sonucu olarak ortaya çıkıyor.
Bu özel durumda ışığın bükülmesi, Einstein halkası adı verilen halka benzeri bir yapı meydana getiriyor. Kaynak cisim, mercek görevi gören galaksi kümesi ve gözlemcinin birbirine uygun ve simetrik biçimde hizalanması ışığın bu şekilde görünmesini sağlıyor. Bu hizalanma durumunun oldukça nadir olduğunu da belirtelim.
